Vệ sinh an toàn thực phẩm - Mối quan tâm hàng đầu của người tiêu dùng

cuộc sống đô thị luôn gấp gáp khiến người tiêu dùng luôn đòi hỏi các yếu tố: An toàn, cân bằng dinh dưỡng, hợp khẩu vị, thuận tiện nhằm thoả mãn nhu cầu thay đổi phong cách sống của người tiêu dùng.Theo giáo sư Lê Doãn Diên, Chủ tịch Hội Khoa học và công nghệ lương thực Việt Nam, vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm hiện nay ở nước ta còn nhiều tồn tại. Các vụ ngộ độc thực phẩm cấp tính vẫn thường xuyên xảy ra ở các thành phố cũng như ở nông thôn và có chiều hướng tăng năm sau cao hơn năm trước. Đó là chưa kể đến sự ngộ độc do sự tích luỹ độc chất trong cơ thể và phát sinh những căn bệnh hiểm nghèo như ung thư. Dẫn nguồn tài liệu của tổ chức Y tế thế giới, ông Diên cho biết: ở Việt Nam hàng năm có hơn 3 triệu trường hợp nhiễm độc, gây thiệt hại hơn 200 triệu USD (khoảng 3.400 tỷ đồng). Nguyên nhân chủ yếu gây ra ngộ độc thực phẩm ở nước ta chủ yếu do vi sinh vật 42,2%; hoá chất 24,9%, độc tố tự nhiên 25,2%. Nguồn gốc  nguyên nhân gây ngộ độc là do môi trường sản xuất nông nghiệp gồm đất, nước tưới tiêu không đảm bảo; kỹ thuật canh tác trong trồng trọt và chăn nuôi còn nhiều bất cập như lạm dụng phân bón, hoá chất bảo vệ thực vật, thuốc kháng sinh, hormone sinh trưởng...; công nghệ sau thu hoạch như hoá chất sử dụng trong bảo quản, kỹ thuật bảo quản cũng như thiết bị bảo quản, việc chế biến thực phẩm (dùng chất phụ gia, chất bảo quản, thiết bị chế biến) chưa tuân thủ các quy định hiện hành.

Tại buổi tọa đàm về thực trạng bảo vệ người tiêu dùng nhân kỷ niệm Ngày Quyền của người tiêu dùng quốc tế (15.3), đại diện Cục An toàn vệ sinh thực phẩm (Bộ Y tế) cho biết, trong dịp Tết Nguyên đán vừa qua, có hơn 2.800 đoàn thanh tra đi kiểm tra hơn 59.000 cơ sở sản xuất, chế biến, kinh doanh thực phẩm và đã phát hiện hơn 16% trong tổng số này có vi phạm nghiêm trọng các quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm. Cơ quan chức năng cũng buộc đóng cửa 48 cơ sở do vi phạm, tiêu hủy sản phẩm của gần 1.000 đơn vị khác. Con số này rất nhỏ so với thực tế và mức độ tái diễn ngày càng nghiêm trọng. Điều này đang ảnh hưởng lớn đến sức khoẻ người tiêu dùng.

Liên kết bảo vệ sức khoẻ người tiêu dùng

Ông Lê Doãn Diên cho rằng, đối với bất kỳ loại thực phẩm nào khi đưa ra thị trường cần được xác định rõ về xuất xứ, ghi rõ những hàm lượng, chất lượng và chỉ dẫn rõ ràng để tiện dụng cho người tiêu dùng. Muốn vậy, ngay từ bây giờ chúng ta phải xây dựng cơ chế quản lý chuỗi thực phẩm một cách hệ thống, nhằm bảo đảm mỗi loại thực phẩm đều có "lý lịch" rõ ràng, an toàn. Đây cũng là yêu cầu bắt buộc để từ đó cơ quan chức năng có thể truy cứu trách nhiệm khi có sự cố, tổn thất đối với người tiêu dùng. ông cũng khuyến nghị, mỗi bếp ăn, cửa hàng đều cần có những cá nhân, bộ phận chuyên trách để làm công tác kiểm hóa nội bộ để chủ động phòng tránh "sự cố" xảy ra. Trước mắt, Hiệp hội có liên quan xây dựng dự án nghiên cứu và sản xuất bộ kít (sản phẩm sinh hoá) dùng để chẩn đoán nhanh các kim loại nặng, các vi sinh vật gây bệnh... với giá thành thật rẻ, tiện lợi để bất kỳ người tiêu dùng nào cũng có thể sử dụng được.

Ông Đỗ Gia Phan, Phó chủ tịch Hội Tiêu chuẩn và Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam (Vinatas), cho biết, hưởng ứng chủ đề Ngày Quyền người tiêu dùng thế giới năm 2009: "Đấu tranh ngăn chặn việc tiếp thị những thực phẩm có hại cho sức khoẻ trẻ em", Vinatas kiến nghị với Bộ Y tế để hạn chế việc quảng cáo những thực phẩm dễ gây béo phì cho trẻ em. Cụ thể, Vinatas đề nghị Bộ Y tế cấm quảng cáo những loại thực phẩm không có lợi cho sức khoẻ trong trường học; không bán các loại thực phẩm có kèm tặng phẩm, đồ chơi, các bộ sưu tập để dụ dỗ trẻ em tiêu dùng thực phẩm không có lợi cho sức khoẻ; không lợi dụng các thần tượng, tổ chức các cuộc thi, tranh hoạt hình để tiếp thị thực phẩm không có lợi cho sức khoẻ... Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), việc quảng cáo những thực phẩm có hàm lượng chất béo, chất đường và muối cao đã ảnh hưởng trực tiếp đến trẻ em, làm cho chúng thích ăn những loại đồ ăn trên và dẫn tới béo phì. ở Việt Nam, với việc đời sống được cải thiện, nhiều trẻ em ở thành thị đang bị béo phì, dẫn đến nguy cơ gặp nhiều vấn đề về sức khỏe trong tương lai.

Ông Đặng Hoàng Hải, Cục phó Cục Quản lý cạnh tranh, Bộ Công Thương, cho biết, quyền lợi của người tiêu dùng nước ta bị xâm hại nghiêm trọng. Hiện chưa có số liệu chính xác nào về tổn thất vật chất, nhưng những thiệt hại về sức khỏe, thậm chí đe dọa tính mạng người tiêu dùng, thì đã rõ và được đề cập liên tục trên phương tiện thông tin đại chúng. Điều đó phản ánh hệ thống pháp luật, chế tài xử lý các hành vi vi phạm pháp luật về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng ở Việt Nam thời gian qua còn lỏng lẻo và thiếu tính răn đe. Cục Quản lý cạnh tranh dự kiến năm 2010 Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng sẽ ra đời, là hành lang pháp lý quan trọng để xử lý nghiêm các vi phạm quyền lợi người tiêu dùng.?

Theo Đờisốngpháppluật