Nấm Candida là loại nấm vốn có với số lượng ít trong âm đạo cũng như trong miệng và ống tiêu hoá của nam và nữ.
Nhiễm nấm làm cho dịch âm đạo đặc lại, có màu trắng, dai dính. Nó cũng có thể hơi lỏng nhưng không có mùi, âm hộ và niêm mạc âm đạo thường đỏ và rất ngứa. Hiện tượng nấm có trong âm đạo là do sự mất cân bằng trong cơ thể người phụ nữ, ví dụ phải dùng kháng sinh để chữa trị viêm nhiễm đường tiết niệu và kháng sinh đã diệt luôn những vi khuẩn vô hại trước đây vẫn cùng tồn tại với nấm ở âm đạo.
Do những vi khuẩn này bị tiêu diệt nên nấm có điều kiện phát triển và gây viêm. Nhưng yếu tố khác có thể gây ra sự mất mát cân bằng như tình trạng thai nghén (do có sự thay đổi về nồng độ hooc môn), bệnh tiểu đường (gây có đường trong nước tiểu và âm đạo); dung thuốc tránh thai có hàm lượng cao estrogenen, dùng thuốc ức chế miễn dịch; rối loạn nội tiết hay bệnh của tuyến giáp điều trị bằng corticoid.
Biểu hiện của viêm âm đạo do nấm
Bệnh nhân thường ngứa nhiều và họ thường phải làm xây xát âm hộ và làm nấm lan rộng ra cả tầng sinh môn, bẹn. Khí hư màu trắng đục như váng sữa, thành màng mỏng dính vào thành âm đạo, dưới vó vệt chợt đỏ, không hôi.
Bệnh nhân có thể bị kèm theo triệu chứng đi tiểu khó, đau khi giao hợp.
Điều trị
Người bệnh có thể dung một trong các phương pháp điều trị sau:
Clotrimazole 100g hoặc Miconazole 100mg đặt âm đạo mỗi đêm một viên, dùng liên tục trong 7 ngày.
Clotrimazole 200mg viêm đặt âm đạo, mỗi đêm đặt 2 viên trong 3 ngày.
Clotrimazole 500mg đặt âm đạo 1 viên duy nhất.
Sporal 100mg uống 2 viên/ngày, dung trong 3 – 5 ngày.
Diglucan 150mg uống một viên duy nhất.
Những bệnh nhân bị tái phát nhiều lần cần phải tìm các yếu tố nguy cơ như bệnh đái đường, các bệnh mãn tính, suy giảm miễn dịch… và cần chuyển đến bác sĩ chuyên khoa để đánh giá tình hình bệnh cũng như được điều trị theo phác đồ riêng biệt.
Chú ý: Không dung Clotrimazole cho phụ nữ có thai ở thời kỳ ba tháng đầu.
Ngoài ra, nam giới cũng có thể bị nhiễm nấm Candida. Có biểu hiện bỏng rát qui đầu, ngứa, qui đầu và bao da đỏ, có nhiều vết nứt rạn và nhiều chất nhày màu trắng.
Điều trị bằng cách bôi kem Clotrimazole, Nystalin hoặc dung dịch Gentian 0,5%. Trường hợp có viêm niệu đạo cần uống thuốc Sporal 100mg uống 2 viên/ngày, dung liên tục tjừ 3 – 5 ngày. Hoặc dung Difucan 150mg uống 1 viên duy nhất.
Có nhiều nguyên nhân gây ra viêm âm đạo ở phụ nữ, đặc biệt còn bị viêm âm đạo không do nhiễm khuẩn. Nguyên nhân thường là do bị dị ứng với thuốc xịt âm đạo, do bơm rửa hoặc do thuốc diệt tinh trùng; vùng da quanh âm đạo nhạy cảm với xà bong, chất tẩy trắng và chất làm mềm vải.
Phụ nữ ở tuổi mãn kinh hay bị cắt 2 buồng trứng có sự suy giảm hoóc môn, bị kho hoặc “teo” âm đạo cũng thường có những triệu chứng của việc viêm âm đạo không do nhiễm khuẩn như đau (nhất là khi quan hệ tình dục), ngứa và nóng rát.
Những nguyên tắc về điều trị viêm âm đạo
Với thầy thuốc:
Xác định đúng căn nguyên (đôi khi không dễ dàng vì nhiều khi cùng một triệu chứng lại có ở nhiều thể viêm âm đạo).
Hợp tác với người bệnh để đánh giá đúng tính chất của khí hư (màu sắc, độ dính, mùi lượng).
Với người bệnh:
Không bơm rửa âm đạo trước khi đi khám phụ khoa (để không ảnh hưởng đến kết quả xét nghiệm).
Cần khám lại khi mọi triệu chứng không hết, tái phát sớm hoặc có bệnh tiểu đường, có thai.
Không ngừng thuốc khi thấy đỡ mà cần theo hết đợt điều trị đúng như chỉ dẫn của thầy thuốc.
Ngừng sử dụng loại xà phòng, thuốc xịt, băng vệ sinh gây ngứa dị ứng ở vùng âm hộ, âm đạo. Nếu do thay đổi về hoóc môn, dung thêm estrogen có thể tác dụng tốt. Nhưng phải theo sự chỉ định của bác sĩ điều trị chuyên khoa.
Phòng bệnh:
Tránh mặc đồ nóng, ẩm (đồ lót bằng nilon hay quần bò…) vệ sinh toàn thân và vùng sinh dục. Thực hành tình dục an toàn để tránh được nhiều bệnh lây truyền qua đường tình dục từ bạn tình (dung bao cao su). Đến tuổi tiền mãn kinh hay bị cắt buồng trứng, có thể dung thêm hoóc môn estrogene dạng viên hay kem để giữ âm đạo không bị khô.
Theo Phụ nữ