Chị bán rau cạnh bên lên tiếng: “Cậu coi kỹ giùm, người ta mù loà, tội nghiệp…”. Tôi giật mình nhìn lại đôi mắt người bán hến, có cái gì đó nhói lên trong ngực khi tôi coi lại và thấy số hến trên cân nhỉnh hơn 3 ký.
Em học chị cũng lên lớp
Chị tên Nguyễn Thị Lượm, năm nay 46 tuổi, nhà ở khóm 2, phường 3, thị xã Vĩnh Long, tỉnh Vĩnh Long. Đã gần 30 năm chị ngồi bán hến ở chợ Vĩnh Long. Để tránh bị thu thuế hoa chi và bị đuổi chỗ, chị ngồi sát vào ba chiếc thùng rác. Ý chị muốn nói với các anh quản lý chợ là “tôi chỉ ké mấy thùng rác này thôi chớ đâu có chiếm chỗ bao nhiêu!”.
Theo chị nói, chị bị mù năm mới lên 3, do bệnh ban. Má chị nuôi đàn con nhỏ bằng cách hàng ngày đi cào hến đem ra chợ bán. Năm lên 8 tuổi, chị theo má đi khắp các con rạch cạn quanh thị xã Vĩnh Long để mò hến. Gặp những con rạch sâu, chị phải ôm cái rổ lặn xuống dưới đáy để cào.
.jpg)
Đã gần 30 năm, chị Lượm ngồi bán hến ở chợ Vĩnh Long.
Tuổi còn nhỏ, hơi ngắn nên có khi lặn chưa chạm đất đã hết hơi, phải trồi lên, nên cả ngày theo má mà cào chẳng được bao nhiêu hến, bị má rầy, chị rất buồn. Lúc má ngồi chợ bán hến, chị ở nhà lặt rau, kho cá, nấu cơm, quét nhà… Tuy mù loà, nhưng chị đảm việc nội trợ không hề thua kém một người bình thường. Chị có trí nhớ rất tốt.
Tuy không được đến trường, nhưng mấy đứa em chị học lên lớp thì chị cũng “lên lớp”. Quyển sách tập đọc từ lớp một đến lớp năm chị thuộc làu làu. Bài tập nào các em đọc qua một lần là chị thuộc, sau đó các em đọc sai là chị biết ngay. Nhưng chị chỉ học được phần tập đọc mà thôi, phần làm toán thì chị không thể học vì chị không biết viết.
Chuyện tưởng đùa hoá thật
Đến năm chị 15 tuổi thì má chị già yếu không đi cào hến nổi, chị phải đi cào một mình, đem hến về cho má ngồi bán. Người ta hết sức ngạc nhiên vì chị bị mù, đi cào hến xa nhà tới năm sáu cây số mà biết đường về. Các sông sâu rạch cạn quanh thị xã Vĩnh Long, không nơi nào mà không in dấu chân của chị. Một thân một mình như con cò lặn lội bờ sông, mò từng con hến, nuôi con ăn học, nuôi chồng ốm đau, chị làm riết đến mức có lúc những người thân quên rằng chị là người mù, sống là để lo cho mọi người trong gia đình.
Năm chị 22 tuổi, có chuyện lạ xảy ra: một thanh niên trong xóm ngỏ lời cầu hôn. Chị cười buồn: “Thân tôi mù loà, anh còn nỡ đùa giỡn mà chi!”. Nhưng càng về sau, anh chàng kia càng tỏ ý quyết tâm cưới chị. Lấy chồng xong, chị “giải nghệ” luôn cái nghề cào hến. Nhưng rồi đời người quẩn quanh cũng không qua được cái số.
Cưới nhau được hai năm, sinh đứa con đầu lòng thì anh ngã bệnh, chạy chữa thuốc thang tốn rất nhiều tiền, gia đình lâm cảnh túng thiếu, con bị suy dinh dưỡng, cuối cùng chị quyết định trở lại nghề cho đến ngày hôm nay. Nhờ vậy mà ba đứa con chị được cấp sách đến trường, chồng chị có tiền thang thuốc mà cuộc sống được kéo dài. Hiện nay, ba đứa con gái của chị đều là học sinh giỏi. Một đứa đang học lớp 7, một đứa lớp 9 và một đứa lớp 12.
Lòng người giữa chợ
Chị nói năm nay gia đình cũng dễ thở rồi, vì đứa con lớn nghỉ học phụ việc nhà cho người ta, có lương, tiếp chị lo cho hai đứa em của nó. Tôi hỏi chị chớ mỗi ngày cào được bao nhiêu hến và bán được bao nhiêu tiền, chị nói năm nay chị yếu rồi nên không đi cào nổi mà chỉ ngồi chỗ này đợi mua hến của người ta rồi bán lẻ lại. Chị mua mỗi ký hến 3.000đ, bán lại 4.000. Mỗi ngày kiếm được khoảng 40.000đ.
Cách mua và bán của chị cũng hiếm thấy trên đời. Chị để cái bàn cân trước mặt, ai đem hến bán cho chị thì để lên cân xem bao nhiêu rồi tự tính tiền, nói bao nhiêu thì chị trả bấy nhiêu. Với người mua cũng vậy. Chị bóc hến bỏ vô bọc nylon rồi để lên bàn cân, chị biểu người ta coi giùm bao nhiêu rồi tính tiền.
Những ngày đầu, chị nhớ rất rõ là đã mua vào đúng 40 ký hến, nhưng khi bán ra 40 ký rồi mà sao vẫn còn lại một mớ chừng 7 – 8 ký. Chị băn khoăn tự hỏi nhưng không giải đáp được. Đến khi chị bán rau ngồi kế bên thật lòng nói ra chị mới biết. Thì ra người đến mua, chị để hến lên bàn cân và nhờ coi giùm coi bao nhiêu. Con số chừng 450g thì người ta nói nửa ký, 900g thì nói chẵn một ký lô. Thấy chị mù loà, người mua thương tình làm tròn những con số có lợi cho chị. Khi biết điều đó, chị cúi mặt sụt sịt lau nước mắt.
Theo Sài gòn Tiếp thị
• Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết này bằng cách gửi thư điện tử tới: editor@ebizmediavn.com